พวกอัญเดียรถีย์ปริพาชกแต่ละท่านได้บอกในทิฏฐิของตน ๑๐ ประเด็น ซึงพระพุทธเจ้าทรง
ตรัสเรียกทิฏฐิเหล่านี+ว่า อันตคาหิกทิฏฐิ๑๔๐ (๑) เห็นว่าโลกเทียงข้อนี+เท่านัน+ จริงอย่างอืนไม่
(๒) เห็นว่าโลกไม่เทีย ง ข้อนี+เท่านัน+ จริง อย่างอืนไม่จริง (๓) เห็นว่าโลกมีทีสุด ข้อนี+เท่านัน+
จริง อย่างอืนไม่จริง (๔) เห็นว่าโลกไม่มีทีสุด ข้อนี+เท่านัน+ จริง อย่างอืนไม่จริง (๕) เห็นว่า
ชีวะกับสรีระเป็นอย่างเดียวกัน ข้อนี+เท่านัน+ จริง อย่างอืนไม่จริง (๖) เห็นว่าชีวะกับสรีระเป็นคน
ละอย่างกัน ข้อนี+เท่านัน+ จริง อย่างอืนไม่จริง (๗) เห็นว่าหลังจากตายแล้ว สัตว์ย่อมเกิดอีก ข้อ
นี+เท่านัน+ จริง อย่างอืนไม่จริง (๘) เห็นว่าหลังจากตายแล้ว สัตว์ย่อมไม่เกิด ข้อนี+เท่านัน+ จริง
อย่างอืนไม่จริง (๙) เห็นว่าหลังจากตายแล้ว สัตว์ย่อมเกิดอีกก็มี ไม่เกิดอีกก็มี ข้อนี+เท่านัน+ จริง
อย่างอืนไม่จริง (๑๐) เห็นว่าหลังจากตายแล้ว สัตว์ย่อมเกิดอีกก็ไม่ใช่ ย่อมไม่เกิดอีก ก็ไม่ใช่
ข้อนี+เท่านัน+ จริงอย่างอืนไม่จริง

Click here to read more »

๒.๔.๓ บทบาทด้านสังคมสงเคราะห์
พระพุทธศาสนามีหลักคำ สอนการอยู่ในสังคมหลายประการไม่ว่าจะเป็น
นักธุรกิจผู้เป็นปุถุชน หรือนักธุรกิจผู้เป็นพระอริยบุคคลเมืออยู่ครองเรือนก็ต้องปฏิบัติตาม
หลักคำสอนเช่นเดียวกัน การปฏิบัติหน้าทีต่อบุคคลอืนเป็นสงิ ทีจะละเลยไม่ได้ เพราะทุกคน
จะต้องพึงพาอาศัยกันและกัน ด้วยการสร้างความสัมพันธ์ทีดีต่อกันโดยธรรม ซึงจะศึกษา
ตามลำดับ กล่าวคือ การอนุเคราะห์ญาติ การสงเคราะห์มิตรสหาย การสงเคราะห์บริวาร
การสงเคราะห์ผู้ยากไร้ ดังนี+
(ก) การอนุเคราะห์ญาติ
บทบาทในการอนุเคราะห์ญาติของนักธุรกิจสมัยพุทธกาล ทีเห็นและเป็น
เรือ งปรากฏและตรงกับผู้วิจัยได้ศึกษาคือ การอนุเคราะห์ญาติของนักธุรกิจใหญ่แห่งกรุงสาวัตถี
บุคคลทีม ีจิตใจเอือ+ เฟื+อเผือแผ่เป็นทีเลืองลือในหมู่คณะสงฆ์ และประชาชนทัว ไป ดังทีผ ู้วิจัยได้
นำข้อมูลมาเสนอตามทีป รากฏในคัมภีร์ ดังนี+
ท่านมีหลานชายคนหนึงชือว่า เขมกะ เป็นคนรูปหล่อและเจ้าชู้ เมือ หญิงใดเห็นแล้ว
ส่วนมากก็จะหลงรัก ในครัง+ หนึงนายเขมกะได้ถูกทหารในวังจับตัวมีพระเจ้าปเสนทิโกศลเป็น
ผู้ไตร่สวนในข้อหาคบชู้ภรรยาคนอืน แต่ก็ปล่อยตัวไปเนืองจากความเกรงใจในนักธุรกิจใหญ่

Click here to read more »

นักธุรกิจแห่งกรุงโกสัมพีนามว่า โฆสกะ ได้ให้การอนุเคราะห์นางสามาวดี ซึงเป็น
ลูกสาวของเพือนสนิท ทีนับถือเหมือนญาติเป็นนักธุรกิจแห่งเมืองภัททวติยนครไว้เป็นบุตร
บุญธรรมของตน เนืองจากได้เกิดอหิวาตกโรคระบาดทีเมืองภัททวติยนครจึงพาภรรยาและลูก
สาวหนีโรคระบาด เดินทางไปหาทีก รุงโกสัมพีแต่ผู้เป็นบิดาและมารดาของนางสามาวดีเสียชีวิต
ลงก่อนทีจ ะได้พบโฆสกะ เมือได้พบและทราบว่านางสามาวดีเป็นบุตรสาวของเพือนสนิทจึงรับ
ไว้เป็นบุตรธรรม และส่งเสริมให้นางได้ถวายทานฟังธรรมเป็นประจำจนได้บรรลุธรรมประกาศ
ตนเป็นอุบาสิกาได้รับการยกย่องจากพระพุทธเจ้าว่าเป็นเลิศทางเจริญเมตตา นางได้อภิเษก
สมรสกับพระเจ้าอุเทนผู้ครองนครโกสัมพี๑๔๒
(ข) การสงเคราะห์มิตรสหาย
มิตรในทางพุทธศาสนา นับว่ามีความสำ คัญมากต่อชีวิตของบุคคลทุกคน
ดังนั+น การคบคนดีเป็นมิตรมีจิตน้อมไปในความตั+งใจเชือฟัง ถ้อยคำของคนดีย่อมเป็น
ประโยชน์เป็นทางทีน ำไปสู่ความสำเร็จ นักธุรกิจหรือเศรษฐี คหบดี นับได้ว่าเป็นผู้ทีม ีทรัพย์
มากหากแม้ว่าคบมิตรเทียม กล่าวคือเป็นศัตรูผู้มาในร่างของมิตร๑๔๓ ย่อมทำให้ทรัพย์ทีม ีพึง
หมดไปได้ แม้แต่การบรรลุมรรคพรหมจรรย์ก็ย่อมอาศัยมิตรดีหรือกัลยาณมิตร ถ้าบุคคลไม่คบ
ธรรมไม่เคารพเชือฟังพระพุทธเจ้าก็ย่อมไม่สามารถตรัสรู้ได้ ในทางตรงกันข้ามผู้ทีไ ม่เชือไม่คบ
คนดีแต่ไปคบคนพาลเป็นมิตร ย่อมนำไปสู่ความเสียหาย

Click here to read more »

๔๕
การเดินทางไปกรุงราชคฤห์ เพือทำการค้ามีสินค้าบรรทุกกองเกวียน ๕๐๐ เล่ม
และไปพักทีบ้านน้องสาว ซึงเป็นภรรยาของสหาย ในวันทีเดินทางไปถึงเศรษฐีสหายไปฟัง
ธรรมแล้วนิมนต์พระพุทธเจ้าพร้อมพระสงฆ์มาฉันภัตตาหารทีบ ้านในวันรุ่งขึน+ แล้วสังงานให้คน
รับใช้คนงานจัดเตรียมภัตตาหาร พอเสร็จกิจก็ได้สนทนาปราศรัยแล้วบอกกล่าวกับพีเขยว่าได้
นิมนต์พระพุทธเจ้าและพระสงฆ์มาฉันภัตตาหารทีบ้านในวันรุ่งขึ+น จากการได้พบฟังธรรมจาก
พระพุทธเจ้า และได้ประกาศตนเป็นอุบาสกมีพระรัตนตรัยเป็นสรณะแล้วก็ได้ชักชวนมิตรสหาย
ทีอยู่ตามระยะทางจากกรุงราชคฤห์ถึงกรุงสาวัตถี ให้เตรียมถวายความอุปถัมภ์พระพุทธเจ้า
พร้อมพระสงฆ์ ร่วมกันสร้างวิหารทีพักตลอดระยะทาง ๔๕ โยชน์ ทัง+ หมด ๔๕ แห่งตลอด
ทางจากกรุงราชคฤห์ถึงกรุงสาวัตถี๑๔๖
อีกตัวอย่าง ของนักธุรกิจผู้มีจิตใจโอบอ้อมอารีนามว่า จิตตะ เป็นผู้มีมิตรสหาย
มากมายเพราะการประพฤติตนตามหลักธรรมคำ สอนทีพระพุทธเจ้าทรงวางรากฐาน
การดำเนินชีวิตของคฤหัสถ์ และตามวินัยของผู้ครองเรือนตามคำสอนของพระพุทธเจ้า
ครัง+หนึง ด้วยเหตุทีต ้องทำการค้าขายได้มีการติดต่อกับนักธุรกิจทัง+ ในทีใกล้และที
ไกลถ้าบางแห่งทีไกลออกไปการเดินทางไม่สะดวก ก็จะใช้วิธีการเขียนจดหมายโต้ตอบกัน
และขณะเดียวกันถือโอกาสสอดแทรกหลักธรรมคำสอนให้กับผู้นัน+ ได้อ่าน บางครัง+ การโต้ตอบ

Click here to read more »

(ค) การสงเคราะห์บริวาร
บริวาร๑๕๐ คือ ผู้ทีมีบุคคลคอยแวดล้อมติดตามและรับใช้งาน ดังนัน+ นักธุรกิจ
ไม่ว่าจะเป็นเจ้าของกิจการขนาดเล็กหรือขนาดใหญ่ ต้องมีบุคคลคอยติดตามหรือคอยรับใช้ใน
งานนัน+ ๆ และยงิ นักธุรกิจสมัยพุทธกาลมีบริวารคอยรับใช้มาก เมือจะไปทำธุระทีไ หนต้องมีคน
คอยติดตามรับใช้ไปด้วยเสมอ
นักธุรกิจในสมัยพุทธกาลมีบริวารทัง+ ชายหญิง ทีม ีประวัติปรากฏในคัมภีร์เกียวกับ
บทบาทระหว่างนักธุรกิจกับบริวารเห็นเด่นชัดเป็นหญิงรับใช้ ดังเรือ งราวทีป รากฏ
นางปุณณา เป็นหญิงรับใช้ในบ้านของนักธุรกิจใหญ่แห่งเมืองสาวัตถีมีหน้าทีต ักนํ+า
มาใส่ตุ่มเพือใช้บริโภคภายในบ้านของนักธุรกิจ ไม่นานนักก็ได้รับการปลดปล่อยจากความเป็น
หญิงรับใช้ และได้ไปขออนุญาตจากนักธุรกิจผู้เป็นนายเพือนำนางไปเข้าเฝ้าพระพุทธเจ้าต่อ
การขออนุญาตบวชในพระพุทธศาสนา เมือบวชเป็นภิกษุณีแล้วได้ประพฤติปฏิบัติตามคำสัง
สอนจนสำเร็จอรหันตผล๑๕๑ ตามพระพุทธบัญญัติคนทีเป็นทาสรับใช้มาก่อนจะมาบวชใน

Click here to read more »

และได้แสดงธรรมแก่พระทาสกะเกิดความสลดใจ มีความตัง+ ใจบำเพ็ญสมณธรรมทีสุดก็บรรลุ
พระอรหัตตผล๑๕๖
เมือ โดยสรุป จากการยกตัวอย่างขึน+ เป็นกรณีศึกษาทำให้ผู้วิจัยพบว่า การส่งเสริม
บริวารคนรับใช้ของนักธุรกิจ โดยเฉพาะทีผ ู้วิจัยยกขึน+ เป็นกรณีศึกษาบทบาทของนักธุรกิจต่อ
การส่งเสริมบริวารเพือเป็นการสร้างรากฐานทางธรรม ให้เข้าถึงหลักของพระพุทธศาสนา
ซึง จะเห็นได้จากเรืองราวทีป รากฏในคัมภีร์ทีต่างๆ เป็นผู้เปิดโอกาสให้บุคคลทุกระดับทัง+ ทีตํา
ต้อยกว่าตนเองให้ได้พบพระพุทธศาสนาเพือเป็นพุทธศาสนิกชนทีดี โดยเรมิ จากทีครอบครัว
เป็นหลักพืน+ ฐานและขยายต่อไปยังบุคคลทัง+หลายด้วยจิตทีเมตตา
(ง) การสงเคราะห์ผู้ยากไร้
การใช้หลักการทางพระพุทธศาสนา มาเป็นแนวทางในการประกอบธุรกิจย่อม
ส่งผลให้ครอบครัวของตนมีเศรษฐกิจทีด ีมีความมัน คง เมือ ภายในครอบครัวมีเศรษฐกิจการเงินที
ดีเป็นจุดเรมิ ต้นของครอบครัวทีจ ะต้องรู้จักสร้างฐานะความเป็นอยู่ให้ดีขึน+ พระพุทธองค์ทรงตรัส
สอนในเรืองของทรัพย์ทีนักธุรกิจหามาได้ ดังทีปรากฏในอาทิยสูตร ว่า ทรัพย์ทีหามาได้จาก
การประกอบอาชีพสุจริตด้วยความขยันหมัน เพียร ต้องนำมาเลีย+ งตน บิดามารดา บุตรภรรยา
และเลี+ยงคนในปกครอง นำทรัพย์ทีหามาได้ไปบำรุงมิตรสหายและผู้ร่วมงานนำทรัพย์ทีห ามา

Click here to read more »

เทวดาทีมีฤทธานุภาพมาก สามารถดลบันดาลสงิ ของทีผู้อืนต้องการให้ได้สมความปราถนา
เพราะด้วยวิบากกรรมทีตนได้กระทำไว้ครัง+ เป็นคนงานรับจ้าง๑๕๘ และอีกตัวอย่างหนึง
จากการทำบุญและทำทานของอนาถบิณฑิกะค่อยๆ หมดลงทำให้ยากจน และมีเด็กสาวคน
หนึงในบ้านได้ออกจากบ้านของอนาถบิณฑิกะไปอยู่ทีเสตวาหนรัฐไปทำงาน และได้พบกับ
พระเจ้าเสตวาหรราชได้ทรงอภิเษกเป็นอัครมเหสี ซึง เด็กสาวยากไร้คนนัน+ เคยได้รับโอกาสให้
ทำงานอยู่ทีบ ้านของอนาถบิณฑิกะ เธอก็ไม่ได้ลืมบุญคุณทีเคยได้รับมา และมีความศรัทธาต่อ
ท่านอนาถบิณฑิกะจึงนำความประพฤติมาเป็นแบบอย่าง ก็ได้ทำถวายทานแก่พระสงฆ์และทำ
ทานแก่ผู้ยากไร้ตลอดมา๑๕๙

Click here to read more »